Prompts schrijven: 5 prompt voorbeelden met de PTCF-methode

Prompts schrijven is geen kunst, het is een structuur. Vier vragen: wie moet de AI zijn, wat moet ze doen, wat moet ze weten en hoe wil je het resultaat terugzien. Persona, taak, context, format — PTCF. Die vier letters komen uit de Google Workspace Prompting Guide 101 (oktober 2024), en ze zijn genoeg om je output meteen bruikbaar te maken.

Waarom dit artikel anders is dan de meeste Nederlandse pagina’s over dit onderwerp: die dateren grotendeels van 2023 en herhalen dezelfde zeven tips uit de originele OpenAI-handleiding, inclusief een tip over de API die niemand met een gewone licentie kan gebruiken. Wij geven één benoemd kader met een bron, en vijf uitgewerkte prompt voorbeelden uit de B2B-praktijk — telkens de zwakke versie en de herwerkte versie, zodat je het verschil ziet in plaats van erover te lezen.

De formule in vier regels

• Persona — wie moet de AI zijn? Een rol bepaalt vocabularium, invalshoek en niveau. “Je bent een senior technisch redacteur” levert iets anders op dan geen rol.
• Taak — wat moet de AI doen? Eén concrete opdracht, met een aantal en een onderwerp. “Help me met marketing” is geen taak, “schrijf 5 onderwerpregels” wel.
• Context — wat moet de AI weten? Doelgroep, toon, kader, en vooral wat níet mag. Dit deel wordt het vaakst overgeslagen en levert het meeste op.
• Format — hoe wil je het terugzien? Lengte, structuur, taal, drager. Zonder format krijg je standaard drie alinea’s met een slotzin die begint met “Kortom”.

De ezelsbrug: brief de AI zoals je een nieuwe collega zou briefen. Slim, gemotiveerd, en volledig onwetend over jouw bedrijf. De volledige achtergrond — de drie niveaus van AI-gebruik, welke tool bij welke taak past, en de vier risico’s — staat in onze gids over prompt engineering.

Voorbeeld 1 — Sales: een opvolgmail na een beurscontact

Voor:

Schrijf een opvolgmail voor een prospect die ik op de beurs sprak.

Je krijgt een mail met “Het was aangenaam u te ontmoeten” als opening, drie alinea’s over hoe innovatief het bedrijf is, en een afsluiting met “Ik kijk ernaar uit van u te horen”. Bruikbaar voor niemand.

Na:

Persona: je bent een B2B-accountmanager in industriële
toelevering. Je schrijft kort, concreet en zonder
verkoopstaal.

Taak: schrijf een opvolgmail voor een prospect die ik
gisteren op een vakbeurs sprak.

Context: het gesprek ging over hun probleem met
levertermijnen op maatwerkonderdelen. Ze werken vandaag met
twee leveranciers en zijn niet actief op zoek. Niet doen:
geen prijzen noemen, geen beloftes over termijnen, geen
"innovatieve oplossingen", niet aandringen op een demo.

Format: max 120 woorden, één concrete vraag als afsluiter,
je-vorm, Nederlands (Vlaanderen). Geef daarnaast twee
alternatieve openingszinnen.

Merk op wat de grens doet: door “geen beloftes over termijnen” te verbieden, haal je de claim die je commercieel duur kan komen te staan uit de output vóór ze erin komt.

Voorbeeld 2 — Klantendienst: een lange klantmail omzetten in een werkbriefing

Voor:

Vat deze mail samen.

Je krijgt een samenvatting die vertelt waar de mail over gaat, maar niet wat jij ermee moet doen. Je moet de mail dus alsnog lezen.

Na:

Persona: je bent een ervaren customer success manager bij een
B2B-softwarebedrijf. Je denkt in acties, niet in
samenvattingen.

Taak: analyseer de mail hieronder en zet ze om in een
werkbriefing voor mij.

Context: de klant gebruikt onze planningsmodule sinds vorig
jaar. Ik moet vandaag beslissen of dit een bug is, een
feature-vraag of een verwachtingsprobleem. Niet doen: niets
verzinnen wat niet in de mail staat, geen oplossing beloven,
geen inschatting van doorlooptijd.

Format:
- Kern van de vraag in max 2 zinnen
- Type: bug / feature / verwachting (met motivering in 1 zin)
- Toon van de klant: neutraal, ongerust of ontevreden
- Openstaande vragen die ik moet stellen (max 3 bullets)
- Voorstel van antwoordmail, max 120 woorden

[mail hieronder plakken]

Dit voorbeeld toont waarom format zoveel oplevert: je vraagt geen tekst, je vraagt een beslissingsstructuur.

Voorbeeld 3 — Technische kmo: LinkedIn-posts over een nieuwe formule

Voor:

Maak wat LinkedIn-posts over onze nieuwe onderhoudsformule.

Resultaat: drie posts vol superlatieven, emoji’s en “In today’s fast-paced world”. Onbruikbaar voor een publiek van technische verantwoordelijken.

Na:

Persona: je bent een B2B-copywriter voor een installatiebedrijf
in ventilatie- en klimaattechniek. Je schrijft nuchter en
concreet, zonder marketingjargon.

Taak: schrijf 3 LinkedIn-posts over onze nieuwe
onderhoudsformule voor ventilatiesystemen.

Context: doelgroep zijn technische verantwoordelijken en
facility managers bij bedrijven met een eigen gebouw. Toon:
zakelijk, feitelijk, Vlaams. Niet doen: geen emoji's, geen
superlatieven, geen beloftes over besparingen die we niet
kunnen onderbouwen, geen Engelse buzzwords. Elke post bevat
één concreet praktijkvoordeel, niet drie.

Format: 3 posts van max 1000 tekens. Start met een
prikkelende openingszin van max 12 woorden, eindig met een
open vraag. Geef per post in één woord de invalshoek.

Voorbeeld 4 — HR: een vacaturetekst die niet klinkt als elke andere

Voor:

Schrijf een vacature voor een technisch-commercieel medewerker.

Je krijgt “een dynamische omgeving”, “een marktleider in zijn segment” en “een competitief salarispakket”. Precies de tekst die kandidaten wegklikken omdat ze hem al twintig keer zagen.

Na:

Persona: je bent HR-verantwoordelijke in een kmo van 40
mensen en je schrijft zoals je praat: eerlijk en direct.

Taak: schrijf een vacaturetekst voor een technisch-commercieel
medewerker binnendienst.

Context: de job is 60% klanten telefonisch en per mail
helpen met technische vragen, 40% offertes opmaken. Wie
solliciteert komt meestal uit een technische opleiding zonder
verkoopervaring. Niet doen: geen "dynamische omgeving", geen
"marktleider", geen loonbeloftes, geen lijst van 12
competenties. Benoem ook één moeilijk aspect van de job.

Format: max 350 woorden met de tussenkoppen "Wat je doet",
"Wat het lastig maakt", "Wat we vragen" en "Wat je krijgt".
Elk kopje max 4 bullets. Nederlands (Vlaanderen), je-vorm.

Dat ene instructiepunt — “benoem één moeilijk aspect” — doet meer voor je geloofwaardigheid dan drie alinea’s over bedrijfscultuur.

Voorbeeld 5 — Directie: een maandrapport tot beslissingen herleiden

Voor:

Analyseer deze cijfers en vertel me wat er belangrijk is.

Je krijgt een braaf overzicht dat herhaalt wat er in de tabel staat, met een slotzin over “verdere opvolging”.

Na:

Persona: je bent een financieel analist die rapporteert aan
een zaakvoerder zonder financiële achtergrond.

Taak: analyseer het maandrapport hieronder en herleid het tot
beslissingen die ik deze maand moet nemen.

Context: kmo in dienstverlening, 25 medewerkers. Ik heb geen
tijd voor nuance zonder gevolg. Niet doen: geen cijfers
berekenen die niet in de data staan, geen benchmarks met de
sector verzinnen, geen advies over investeringen. Zeg
expliciet wanneer de data ontbreekt om iets te besluiten.

Format:
- 3 vaststellingen, elk met het cijfer waarop ze steunt
- 2 beslissingen die ik deze maand moet nemen
- 1 zaak die ik volgende maand opnieuw moet bekijken
- Ontbrekende data (bullets)

[rapport hieronder plakken]

Drie dingen die je prompts meteen beter maken

Zet je grenzen in de context. “Niet doen”-instructies zijn even waardevol als positieve. Geen verzonnen cijfers, geen superlatieven, geen jargon: die drie regels alleen al halveren je herwerktijd.

Verander één element per keer. Is de output te vlak? Pas alleen de persona aan en run opnieuw. Zo leer je wat welk onderdeel doet, in plaats van blind te herschrijven.

Bewaar je prompt. Een prompt die werkt is een asset, geen wegwerpartikel. Bewaar hem met een korte notitie over wanneer je hem gebruikt. Doe je een taak vaker dan twee keer per maand, zet de vaste context dan één keer vast in een Claude Project of een Gemini Gem — dan typ je enkel nog de taak van vandaag.

En check je feiten

AI klinkt overtuigend, ook wanneer het fout zit. In september 2025 bevatte de openingsspeech van het academiejaar aan de UGent drie citaten die niet bestonden; rector Petra De Sutter had AI gebruikt om de speech te “spijzen” (onthuld door Apache, januari 2026). In maart 2026 bleek dat 15 van de 53 nieuwsbrieven van Mediahuis-fellow Peter Vandermeersch AI-gegenereerde quotes bevatten die de geciteerde personen niet herkenden. De les is niet dat je AI moet mijden. De les is: laat AI samenvatten, structureren en formuleren, maar check quotes, cijfers en bronnen altijd zelf.

Verder gaan

Wil je niet vanaf nul beginnen? Vul persona, taak, context en format in onze gratis AI prompt generator en plak het resultaat rechtstreeks in je AI-tool. Wil je de volledige methode met de tool-vergelijking, de vier risico’s en een publicatiechecklist? Die staat in onze gids over prompt engineering. Wil je dit met je team in de praktijk brengen? Onze AI-opleiding voor bedrijven leert je team in 90 minuten prompts schrijven volgens PTCF, met oefeningen op jullie eigen taken.